Kan u uw echtgenoot bevoordelen?

Er zijn verschillende mogelijkheden.

Het beding van vooruitmaking

Vóór de verdeling van de huwelijksgemeenschap met de andere erfgenamen, mag de langstlevende echtgenoot een bepaald deel uit de huwelijksgemeenschap nemen. Wat overblijft in het gemeenschappelijk vermogen wordt in gelijke helften verdeeld. De ene helft gaat naar de nalatenschap, waarin de langstlevende ook nog rechten heeft, de andere helft naar de langstlevende echtgenoot.

Het recht van voorafname kan gaan over een geldsom, goederen in natura of over een hoeveelheid of een percentage van een categorie van goederen. De clausule van vooruitmaking kan wederkerig bedongen worden (in het voordeel van beide huwelijkspartners) of slechts ten voordele van één echtgenoot.

Nut? Dankzij het beding van vooruitmaking kan de langstlevende echtgenoot goederen met een emotionele of economische waarde onttrekken aan de onzekerheid van de erfrechtelijke verdeling. Ze komen dan meteen in zijn kavel terecht.

 

Het beding van ongelijke verdeling en verblijving en keuzebeding

De echtgenoten besluiten in het huwelijkscontract dat de langstlevende bij de verdeling in plaats van de helft, een ander deel van de huwelijksgemeenschap krijgt. Dat kan zeer ver gaan. U kunt afspreken dat de langstlevende de hele huwelijksgemeenschap in volle eigendom krijgt, zelfs als er kinderen zijn. Dat wordt het ‘verblijvingsbeding’ genoemd, bij het grote publiek beter bekend als de ‘langst leeft, al heeft’- clausule.
De echtgenoten vullen de clausule van ongelijke verdeling helemaal vrij in. Het kan gaan over een deel van het gemeenschappelijk vermogen, of over het geheel. U kunt alleen de onroerende goederen ongelijk verdelen, of alleen de roerende, of allebei.
Bij een keuzebeding kiest de langstlevende partner - binnen een bepaalde periode na het overlijden - vrij welke onderdelen van de huwelijksgemeenschap hij in volle, blote eigendom of vruchtgebruik naar zich toetrekt. En dat merkt u aan de factuur van de erfbelasting!

 

Uitgesteld erfrecht van de kinderen. Wat maakt deze clausules van ongelijke verdeling van de huwelijksgemeenschap zo interessant? De wetgever ziet deze vorm van bevoordeling niet als een schenking (op enkele uitzonderingen na), maar als een huwelijksvoordeel. >
Gevolg? De kinderen kunnen niet aanvechten dat de schenking raakt aan hun wettelijk voorbehouden erfdeel, de reserve.

Via deze clausules kunt u dus de reserve van de kinderen inperken, of zelfs helemaal buiten werking stellen. De achterliggende redenering is dat die clausules de kinderen niet echt benadelen. Hun erfrecht wordt alleen maar uitgesteld. Wat ze niet erven bij de dood van de eerststervende ouder, krijgen ze bij het overlijden van de langstlevende ouder, tenzij die alles opgemaakt of verbrast heeft.

 

Bij de notaris

  • Als u getrouwd bent en uw partner komt te overlijden, erft u - als langstlevende partner - dan automatish zijn hele vermogen, of had u dat moeten laten opnemen in het huwelijkscontract? En wat met koppels die zonder contract gehuwd zijn? De notaris geeft tekst en uitleg.