Notaris

 

Schenken als voorschot op erfenis

Men kan ook een schenking doen als voorschot op het erfdeel. De schenker heeft dan niet het inzicht de begiftigde meer te geven dan zijn andere erfgenamen. Hij ziet de schenking louter als een voorschot op het erfdeel van de betrokken begunstigde. Schenkt hij op die manier, dan is het de wens van de schenker om de gelijkheid tussen al zijn erfgenamen te behouden.

Alle erfgenamen zullen uiteindelijk een gelijk aandeel erven, maar de begiftigde krijgt op voorhand een welbepaald goed en heeft hiervan dus een soort vooruitgeschoven genotsrecht. Men wil de begiftigde in feite slechts een tijdelijk voordeel verschaffen. Het herstel van de gelijkheid onder de erfgenamen vindt bij dergelijke giften plaats op het moment van het overlijden van de schenker en meer bepaald door de techniek van de inbreng.
Giften op voorschot van erfenis worden om die reden in principe niet aangerekend op het beschikbaar deel.

Inbreng

Inbreng betekent dat het geschonken goed moet terugkeren naar de erfmassa waar het onder de erfgenamen zal verdeeld worden. Alleen mede-erfgenamen kunnen van elkaar inbreng vorderen. De wijze waarop de inbreng concreet plaatsvindt, verschilt naar gelang de schenking onroerende dan wel roerende goederen tot voorwerp had.

De inbreng van onroerende goederen geschiedt in principe in natura. Het goed zelf wordt teruggegeven. Het komt terug vrij en onbelast van alle schulden en hypotheken. Heeft de begiftigde het goed ondertussen zelf verkocht, dan moet de inbreng niet in natura gebeuren maar door mindere ontvangst. De waarde van het onroerend goed op het ogenblik van het openvallen van de nalatenschap is dan verschuldigd. Indien er in de nalatenschap voldoende onroerende goederen zijn van gelijke aard, waarde en deugdelijkheid als het geschonkene, dan kan de inbreng eveneens door mindere ontvangst gebeuren.

Voor roerende goederen vindt de inbreng krachtens de wet altijd door minderneming of mindere ontvangst plaats. De begiftigde mag het goed dus behouden, maar de andere erfgenamen nemen vůůr de verdeling van de erfenis†andere goederen uit de erfenis†ter waarde van de schenking zodat alle erfgenamen terug op gelijke voet komen te staan. Men houdt hierbij rekening met de waarde van het geschonken roerend goed ten tijde van de schenking.

Het moge duidelijk zijn dat bij schenking van een onroerend goed de inbreng in natura een alles behalve praktische wijze van herstel van de gelijkheid onder de erfgenamen is.
Stel: vader schenkt zijn dochter Leen een perceel bouwgrond op voorschot van erfenis. Hij heeft daarnaast twee zonen: Filip en Pieter. Wanneer later bij het overlijden van vader dochter Leen, die inmiddels bv. gebouwd heeft op de grond, deze opnieuw zou moeten afstaan aan de nalatenschap om hem te delen met Filip en Pieter, dan is dat geen prettig vooruitzicht dat bovendien vaak door partijen niet eens gewild wordt. In de notariŽle praktijk wordt daarom doorgaans uitdrukkelijk in de schenkingsakte een clausule toegevoegd waarbij wordt afgestapt van het principe van de inbreng in natura en deze vervangen wordt door het principe van de mindere ontvangst.
Men noemt dit een schenking met vrijstelling van inbreng in natura.